Destek ve
Direnç Nedir?
Desteği , geçmişte oluşmuş en düşük değerler veya
dipler olarak tanımlayabiliriz.(Şekil 1) Yani önceki dönemlerde ortaya
çıkmış piyasa değerinin altındaki değerlerdir. Piyasanın destek seviyesi altında
kapanması aşağı trendin başladığı anlamına gelir.
Bu duruma destek kırılması denir. Bunun birde tam tersinin
olduğunu düşünelim. Trendin destek seviyesini kıramadığını ve destekten
sıçradığını farz edelim. Bu durum başarılı bir desteğin olduğunu yukarı bir
trendin başladığını gösterir.
Direnç ise daha önce ortaya çıkmış tepelerdir. Trend bir
fiyat seviyesine birkaç kere yükselir ve o seviyeyi bir süre geçemez. Bu denemelerin
oluşturulduğu tepelere direnç diyoruz. Bunlar piyasanın yukarısında ortaya
çıkmış engeller olduğundan bunun kırılması çok önem arz etmektedir. Eğer
yukarı trend bu direnci kırmayı başarırsa yukarı trend devem eder. Kıramadığını
düşünürsek buda trendin başarısızlığa uğradığı anlamına gelir. Burada
vurgulanması gereken bir önemli konu da desteğin kırılması halinde direnç şekline
dönüşüyor olmasıdır.
Yani trend, tutunduğu bir fiyat seviyesinin altına düştüğü
zaman bu seviyenin tekrar üstüne çıkmak isteyecektir. Dolayısıyla destek çizgisi o
trend için bir direnç çizgisi halini alacaktır(Şekil 2). Aynı şey direnç
içinde geçerlidir. Direnç seviyesini kıran trend yukarı yönde tutunmaya
çalışacaktır.Trendin ilk başta aşamadığı fiyat seviyesi kırıldıktan sonra
aşağıda kalacaktır ve trend için destek seviyesi ortaya çıkacaktır.
Trend Çeşitleri
Trendleri uzun vadeli, orta vadeli ve kısa vadeli trendler olarak
üçe ayırabiliriz. Uzun vadeli trendler, yatırımcı için önemi daha çok olan ve 6
ay ile birkaç yıl kadar devam eden ana trendlerdir(Şekil 3). Orta vadeli
trendler, 1 ile 6 ay arası devam eden trendlerdir. Diğeri ise kısa vadeli ve 1 aylık
trendlerdir. Orta ve kısa vadeli trendler ana trendin düzeltmesi şeklinde de
tanımlanabilir. Bunlardan dolayı bazı kişiler bu çizgilere bakarak kısa vadeli
olumsuz , uzun vadeli olumlu düşünebilir.
Bir destek seviyesi ne kadar denenmiş ise o kadar önemli
olmaktadır. Ayrıca destek ve direnç seviyesini uzak geçmişte olması onun önemini
artırmaktadır.
Trend Çizgilerinin Çizimi
Grafik analiz yöntemi, piyasanın seyrini belirlemek için trend
çizgilerini kullanmaktadır. Bu yöntemde yukarı ve aşağı trend çizgilerinden
bahsetmek mümkündür. Yukarı trend çizgisi, yükselme sürecinde olan diplerin
altından çizilir (Şekil 4). Aşağı trend ise düşmekte olan tepelerin
üstünden çizilir. Piyasa bu yukarı ve aşağı trend çizgilerinden birkaç kez
sekecektir. Piyasanın yukarı trendde sekmesi alış fırsatı anlamına gelebilir. Trend
çizgisini çizmek için en az 3,4 dip veya 3,4 tepe görülmelidir.
Aksi takdirde sağlıksız bir trend çizgisi ortaya çıkar.
Kanal Çizgileri
Piyasalar fiyatların üstünden ve altından çizilen iki paralel
çizgi arasında trend yaparlar. Bu çizgiler destek ve direnç seviyelerini gösterir.
Aşağı trend için kanal çizgileri çizilirken piyasa tepeleri tespit edilir. Bu
tepelerin üstünden bir aşağı trend çizgisi çizilir. Bunu yaptıktan sonra bu
tepeler arasındaki dip tespit edilir. Bu dipten geçen ve aşağı trende paralel bir
çizgi çizilir. Aşağı trend için kanal çizgilerini çizmiş olduk(Şekil 5).
Aynı işi yukarı trend için de yapabiliriz. Öncelikle iki dip tespit edilir ve bunlar
arasında bir yukarı trend çizgisi çizilir. Daha sonraki aşama ise bu iki dip
arasındaki tepenin tespit edilmesidir. Tespit edilen epede yukarı trend çizgisine
paralel bir çizgi çizilir. Böylelikle yukarı trend için de kanal çizgileri
çizilmiş oldu.
Düzeltmeler Ne Anlama Gelir
Yukarıda kısa dönemli trendlerin, uzun dönemli trendler
için bir düzeltme olduğundan bahsetmiştik. Yani küçük dönemli trendler, orta
dönemli trendler için bir düzeltme teşkil eder. Aynı şekilde orta dönemli trendler
de ana trendler için düzeltme teşkil eder. Düzeltmeyi bir örnekle açıklamaya
çalışalım. 300 TL den 600 TL ye çıkmış bir yukarı trendi düşünelim. Daha sonra
ortaya çıkacak bir düzeltme ile endeks 150 puan aşağıya düşecektir. Yani %50 lik
bir düzeltme olacaktır. Daha sonra yükseliş devam edecek ve bu düzeltmeyi fark
edenler için bu 150 puanlık düşüş bir alım fırsatı olacaktır. Aşağı trend
için de aynı şey geçerlidir. Aşağı yönde hareket eden trend bir düzeltme yapıp
önceden kaybettiği değerin yarısını kazanabilir. Yalnız düzeltmeler sadece %50
değil üçte birlik ve üçte ikilik düzeltmeler (%33 - %66) şeklinde de olabilir. Bu
düzeltmeler fark edilebilirse , bu büyük kazançlar anlamına gelebilir.
Kaynakça: BilgiIndex.net
